Giới thiệu sách mới
Danh mục tài liệu
Mô tả  
DMTL ĐIỆN TỬ 2015 Tải về
Liên kết website
Tra cứu từ điển
 
Tổng số truy cập: 430,736
Hôm nay: 214
Đang xem: 68
VẤN ĐỀ PHÁT TRIỂN THƯ VIỆN TẠI VIỆT NAM: CHUẨN HÓA LÀ ĐIỀU KHẨN THIẾT NHẤT (10/10/2013)

 1.Tất yếu

      Để có thể duy trì sự tiến bộ vững chắc và cân bằng trong trường kỳ, Việt Nam cần phải cải tiến công tác thu thập, bảo quản, và phổ biến kiến thức. Thư viện có thể đóng một vai trò quan trọng trong nỗ lực này. Bài viết này thảo luận về những vấn đề liên hệ đến việc chuẩn hoá trong ngành thư viện, việc làm này có thể đóng góp vào sự phát triển chính sách về thông tin quốc gia và sự tạo lập cơ sở hạ tầng về vấn đề thông tin quốc gia. Trong phần đầu của bài này, chuẩn hoá được định nghĩa như là một công cụ giúp đạt đến sự đồng nhất và sự kiểm tra phẩm chất của thông tin. Trong phần thứ hai, tác giả giải thích tại sao Việt Nam cần phải có một chương trình chuẩn hóa thư viện ngay bây giờ. Trong phần thứ ba của bài tham luận, tác giả đã đề nghị nên dành ưu tiên cho việc tạo lập các tiêu chuẩn cho việc sắp xếp, truy cập, và trao đổi thông tin. Một Bộ Quy tắc Biên Mục Quốc Gia theo tiêu chuẩn quốc tế ISBD và một Khuôn thức MARC Quốc gia đã được đề nghị tạo lập. Trong phần cuối của bài tham luận, tác giả đã đề ra những bước cần thiết để thực hiện chương trình chuẩn hoá thư viện. Thư Viện Quốc Gia Việt Nam nên có vai trò lãnh đạo trong toàn bộ tiến trình này.

    2.Vấn đề phát triển thư viện tại Việt Nam:

     - Chuẩn hóa là điều khẩn thiết nhất .

      Trong khoảng bảy năm trở lại đây, với chính sách "Đổi mới", Việt Nam đã hưởng được một mức phát triển quốc gia khả quan, với Tổng Sản Lượng Quốc Gia Gộp (GNP: Gross National Product) nhảy vọt từ 9,6 tỷ Mỹ Kim năm 1991 lên 20,3 tỷ Mỹ Kim năm 1995 (Global 1997). Đây là một thành công đáng kể của một quốc gia đã từng ở trong tình trạng gần như sụp đổ cách đây 10 năm . Để duy trì sự tiến bộ vững chắc và cân bằng trong trường kỳ, cần phải có những cố gắng không ngừng trong việc thu thập, bảo quản, và phổ biến kiến thức trong nhiều địa hạt khác nhau, bao gồm cả về phương pháp lẫn kỹ thuật. Thư viện có thể đóng vai trò quan trọng trong những cố gắng này. Người ta đã từng ghi nhận rằng tại Việt Nam "càng ngày người ta càng chú ý đến tiềm năng của những thư viện để đóng góp vào cuộc cách mạng thứ ba, để theo đuổi sự phát triển kinh tế" (Macmillen 1990). Rất tiếc rằng, "đã không thấy có dấu hiệu gì về chính sách thông tin quốc gia dành cho cả nuớc" (Information 1995:4). Ngay cả đến "các điều luật về thư viện cũng chỉ đang ở buớc soạn th&aml;o" (Information 1995:4). Vấn đề chuẩn hóa thư viện có thể đóng góp cho sự hình thành và sự thực thi chiến lược quốc gia về phát triển thư viện. Bài tham luận này bàn thảo về những vấn đề liên quan đến cơ cấu then chốt của chính sách thông tin và dự án phát triển thư viện cho Việt Nam trong tương lai.

-         Chuẩn hóa để làm gì?

     Theo định nghĩa tổng quát, một tiêu chuẩn có nghĩa là "một vật gì được nhà chức trách dựng lên và thiết lập như một quy tắc để đo lường về số lượng, trọng lượng, quy mô, giá trị, hay phẩm chất" (Webster's 1965). Trong ngành thư viện, tiêu chuẩn có nghĩa là "một bộ hay những quy tắc được thiết lập bởi những cơ quan quốc gia hay quốc tế với mục đích kiểm soát thư tịch (hay thư mục) (bibliographic control), bao gồm những công tác nhằm cung cấp một cách nhận diện duy nhất cho những tài liệu, chẳng hạn như Số Sách Theo Tiêu Chuẩn Quốc Tế (International Standard Book Number: ISBN), Số Tùng Thư Theo Tiêu Chuẩn Quốc Tế (International Standard Serial Number: ISSN), mô tả tài liệu một cách đồng nhất, chẳng hạn như Mô Tả tài Liệu Theo Tiêu Chuẩn Quốc tế (International Standard Bibliographic Description: ISBD); và sự trao đổi các ký lục thư tịch (hay biểu ghi thư mục) qua phương tiện sử dụng khuôn thức trao đổi thư tịch (hay thư mục) máy đọc được, chẳng hạn như khuôn thức MARC (Machine Readable Cataloging)" (Young 1983). Việc chuẩn hóa là một tiến trình của sự tạo lập và áp dụng những tiêu chuẩn, và nó được định nghĩa như là "một sự chuyển tiếp từ ý tưởng cá biệt sang ý tưởng chung, sự chuyển tiếp từ sự lộn xộn đến sự ngăn nắp và từ sự hành xử tùy tiện tới sự hành xử theo quy luật" (Standardization 1983). Với sự tăng gia không ngừng của nhu cầu về thông tin, và nhờ những khả năng vận sử kỹ thuật (hay công nghệ) mới để sử dụng thông tin, "sự chuẩn hoá trở nên quan trọng hơn -- để bảo đảm sự cung ứng dịch vụ thông tin đạt được mức hữu hiệu cao hơn trong tất cả những quốc gia và việc sử dụng thông tin cũng như việc sử dụng thông tin và các hệ thống thông tin không bị giới hạn trong một nước, một vùng hay một cơ quan" (Atherton 1977). Chuẩn hoá, như vậy, có mục tiêu là đạt được sự đồng nhất, và do đó, sau cùng nó trở thành một công cụ kiểm phẩm. Những thư mục (hay mục lục thư viện) (library catalogs) đã được sản xuất dưới một hình thức áp dụng quy tắc biên mục nào đó để có thể bảo đảm một phần nào mức độ truy cập thông tin một cách có hiệu quả, bởi vì "tiêu chuẩn áp dụng sẽ bảo đảm một phần nào mức độ của phẩm chất do đó ký lục (hay biểu ghi) sẽ đầy đủ và nó được sắp xếp một cách nhất quán, do đó nội dung cũng như vị trí của ký lục (biểu ghi) của tài liệu sẽ có thể đoán trước được " (Lunn 1970).

- Tại sao cần phải chuẩn hóa ngay bây giờ?

     Với tư cách là một nước nghèo, Việt Nam tương đối có một hệ thống thư viện khá phức tạp. Hiện thời tại Việt Nam có hai hệ thống thư viện:

 1) hệ thống thư viện khoa học tổng hợp

 2) hệ thống thư viện công cộng

Hệ thống thư viện khoa học tổng hợp bao gồm:

Thư viện Quốc gia Việt Nam

Thư Viện Khoa Học và Kỹ Thuật Trung Ương

Thư viện Khoa Học Xã Hội và Khoa Học Nhân Văn

Thư viện thuộc các cơ quan nhà nước

     Thư viện chuyên ngành bao gồm thư viện đại học/trường học, thư viện thuộc các cơ sở nghiên cứu và phát triển nhà nước, thư viện thuộc các nghiệp đoàn, thư viện y khoa và những thư viện tư (Information 1995:6-7. Xem ghi chú)

Hệ thống thư viện công cộng bao gồm:

 4 thư viện trung ương

53 thư viện tỉnh và thị xã

486 thư viện quận

23 thư viện thiếu nhi (Statistical 1994)

      Nhiều máy điện toán đã được thiết lập tại nhiều thư viện khoa học và một số thư viện công cộng kể từ những năm thuộc thập niên 1990. "Trong năm 1994, những thư viện tỉnh và thị xã đã được kết nối với Thư Viện Quốc Gia để tạo thành một mạng những thư viện công cộng" (Information 1995:14). Hệ thống Internet đã được du nhập vào Việt Nam vào khoảng năm 1995, "hệ thống Internet tại Việt Nam đã tăng dần tới 35 mối kết nối mạng, Hà Nội có 32 mối kết nối, thành phố Hồ Chí Minh có hai mối kết nối, và một mối kết nối đặt tại Nha Trang" (Information: 1995:28). Trong phạm vi phát triển nguồn nhân lực [cho ngành thư viện], cả nuớc Việt Nam có ba trường dạy về ngành thư viện học, một trường đặt tại Hà Nội, và hai trường đặt tại thành phố Hồ Chí Minh. "Một con số phỏng đoán về nguồn nhân lực của ngành thông tin học và thư viện học là khoảng 22.300 nhân viên." (Information 1995:33). Trong số những nhân viên này, đã có một nhóm người được huấn luyện tại Hoa Kỳ (Nguyen, 1997, Xem ghi chú). Ngay bây giờ là một thời điểm thuận tiện nhất để có một chương trình chuẩn hóa ngành thư viện, vì hai lý do sau đây: 1) hệ thống thư viện của Việt Nam không nhỏ quá và cũng không lớn quá; và 2) hiện giờ Việt Nam đã có một đội ngũ nhân viên thuộc ngành thông tin học và thư viện học để có thể đảm trách một dự án phức tạp và thực thi dự án này.

-         Nên thực hiện những tiêu chuẩn nào ?

        Những tiêu chuẩn của ngành thông tin và thư viện học có rất nhiều. Chẳng hạn như tiêu chuẩn về việc tổ chức sắp xếp thông tin, tiêu chuẩn về truy cập thông tin, tiêu chuẩn về hệ thống thông tin, và tiêu chuẩn về dịch vụ cung ứng thông tin. Ngoài ra còn có những nguyên tắc chỉ đạo về vấn đề hành xử công việc của nhân viên thư viện, tiêu chuẩn dành cho những loại thư viện khác nhau (thư viện đại học, thư viện trường học, thư viện công cộng) trong bối cảnh của việc phát triển sưu tập thư viện cũng như công tác cung ứng dịch vụ cho người dùng thư viện

 
Các tin khác
NHẬN XÉT BẠN ĐỌC
(Chưa có ý kiến nào được viết)
Thống kê chi tiết truy cập
Tài khoản 
Từ ngày 
Đến ngày 
Chi tiết       Tổng hợp
Đăng nhập
Tên truy cập:
Mật khẩu:
Tài liệu mới nhập
Chọn trang
1. Các bài hát then nghi lễ cúng chữa bệnh " Cứu dân độ thế" của người Tày Bắc Cạn / Ma Văn Vịnh,Nguyễn Văn Quyền Pháp Thư Tự Pháp Phong .- 2016 Chi tiết
2. Các bài hát then nghi lễ cúng chữa bệnh " Cứu dân độ thế" của người Tày Bắc Cạn / Ma Văn Vịnh,Nguyễn Văn Quyền Pháp Thư Tự Pháp Phong .- 2016 Chi tiết
3. Các bài hát then nghi lễ cúng chữa bệnh " Cứu dân độ thế" của người Tày Bắc Cạn / Ma Văn Vịnh .- 2016 Chi tiết
4. Trò diễn trong hội làng cổ truyền Xứ Thanh / 2016 Chi tiết
5. Trò diễn trong hội làng cổ truyền Xứ Thanh / 2016 Chi tiết
Thư viện hình ảnh
Thư viện học tâp - giải trí
CÔNG THÔNG TIN TRUNG TÂM THÔNG TIN THƯ VIỆN
 TRƯỜNG CAO ĐẲNG SƠN LA

Tổ 2, Phường Chiềng Sinh, Thành phố Sơn La.
Điện thoại: 022.3874.751
Email:
thuvien@cdsonla.edu.vn